Ne oldu
Avrupa Birliği'nde 2024 yılında 57,9 milyon ton gıda atığı kaydedildi. Bu, her bir kişi için 129 kg'a karşılık geliyor. Enerji Günlüğü'nün aktardığı Eurostat rakamlarına göre toplam, önceki yıla kıyasla %0,7 daha yüksekti.
Toplamın %53'ü, yani kişi başına 69 kg'ı hanelerden kaynaklandı. Kalan %47 ise gıda ve içecek imalatı, restoranlar ve perakende dahil olmak üzere gıda tedarik zincirinin aşamalarından geldi.
Veri seti, yenilebilir gıdaların yanı sıra yenilemeyen bileşenleri de içeriyor. Bildirilen rakamlar tüketilebilecek gıdalarla sınırlı olmadığından, toplamlar yorumlanırken bu ayrım önem taşıyor.
Neden önemli
Haneler kayda geçen gıda atığının en büyük kaynağı olmayı sürdürdü. Ancak ticari faaliyetler bir arada değerlendirildiğinde AB toplamının neredeyse yarısını oluşturdu. Dolayısıyla veriler, önemli miktarlardaki atığın hem tüketici davranışlarında hem de gıda imalatı, konaklama ve perakende operasyonlarında görüldüğünü ortaya koyuyor.
Rakamlar ayrıca üye ülkeler arasında önemli farklara işaret ediyor. Tek bir AB ortalaması ulusal farklılıkları gizleyebilir. Bu nedenle, pazarlar arasındaki gıda atığı eğilimlerini karşılaştıran kuruluşlar ülke düzeyindeki sonuçları bölgesel toplamla birlikte değerlendirmeli.
İlgili sektörlerdeki işletmeler için bu açıklama, kayda geçen atığın nerede yoğunlaştığını anlamaya yönelik bir referans sunuyor. Ancak ana toplamda yenilebilir materyali yenilemeyen parçalardan ayırmıyor.
Ülkeler arasındaki farklar
Güney Kıbrıs, kişi başına 295 kg ile en yüksek miktarı bildirdi; bu rakam AB ortalamasının iki katından fazlaydı. Danimarka kişi başına yaklaşık 261 kg ile onu izlerken, Yunanistan'da 208 kg kaydedildi.
İspanya, kişi başına 54 kg ile bildirilen en düşük toplamı kaydetti. Litvanya'da kişi başına 68 kg, Slovakya'da ise 72 kg kaydedildi.
Veri kapsamı
Almanya, Bulgaristan ve Romanya henüz 2024 rakamlarını bildirmemişti. Enerji Günlüğü'nün haberine göre AB genelindeki toplam, bu ülkeler için önceki yılların verilerine dayalı tahminleri içeriyor.
Bu nedenle AB toplamını karşılaştırma için kullanan okuyucular, hem bu üç ülkeye ilişkin tahmini kapsamı hem de bildirilen kişi başı atıklardaki geniş ulusal aralığı dikkate almalı.
